De ECB is een pure bankenlobby

De kritiek in Duitsland op de plannen van de Europese Centrale Bank (ECB) om schuldpapieren bij de banken te gaan opkopen, zwelt steeds verder aan. Critici zijn bang dat de ECB door het opkoopprogramma teveel risico’s neemt en eventuele verliezen op het bordje van de belastingbetaler legt.

De ECB wil vanaf medio oktober door onderpand gedekte obligaties opkopen en later dit kwartaal ook herverpakte leningen. Het programma zal 2 jaar duren. Door schuldpapier op te kopen bij banken wil de ECB de kredietverlening aanjagen en daarmee de binnenlandse vraag in de eurolanden een impuls geven. ‘De kredietverlening aanjagen en daarmee de binnenlandse vraag in de eurolanden een impuls geven’. Hoe vaak hebben we dat argument al niet van ECB-president Mario Draghi gehoord.

Sinds het uitbreken van de crisis in 2008 heeft de ECB 14 keer de rente verlaagd. Van 4,6 procent eind 2008 naar 0,05 procent in september van dit jaar. Telkens met dezelfde argumentatie ‘de kredietverlening aanjagen’. Het feit dat de ECB steeds datzelfde argument gebruikt om de renteverlagingen te rechtvaardigen is op zich al verbazingwekkend. Want als bij alle vorige keren die renteverlagingen niet hebben gewerkt, waarom dan elke keer opnieuw een renteverlaging? Dat de laatste twee renteverlagingen ook bedoeld waren om de inflatie aan te jagen is van secundair belang en lijkt een doekje voor het bloeden. Daar waren die renteverlagingen om enig effect te sorteren sowieso veel te klein voor.

Nu dus het opkopen van schuldpapieren door de ECB van verpakte risicovolle bedrijfsleningen, zogeheten Asset Backed Securities (ABS). Het totale bedrag dat daarmee gemoeid is bedraagt 1000 miljard euro. Daarmee zou het balanstotaal van de ECB weer op het niveau van 2012 uitkomen, namelijk 3000 miljard euro, toen de ECB schuldpapieren van zwakke landen heeft opgekocht. De risico’s van het opkopen van ABS schuldpapier komt uiteindelijk voor rekening van de belastingbetaler. Banken zullen in de rij staan om hun ABS-leningen aan de ECB te verkopen.

Lees verder op Citareg

In Duitsland neemt kritiek op beleid ECB toe. In Nederland is het doodstil.

Terwijl in Duitsland de kritiek op het gevoerde beleid van de Europese Centrale Bank stormenderhand toeneemt, blijft het in Nederland doodstil. Nogal merkwaardig, want Nederland wordt door veel politici, economen en bankiers juist gezien als de economische bijwagen van Duitsland.

Vorige week nam de ECB een serie ‘onconventionele’ maatregelen om de economie in de totaal vastgelopen eurozone aan de praat te krijgen, nadat het al eerder de verschillende rentes tot een historisch laagtepunt had gebracht. In dit artikel zal ik betogen dat noch het één, noch het ander een oplossing vormen voor de eurocrisis.

De ECB heet politiek onafhankelijk te zijn en haar voornaamste taak bestaat eruit om de geldontwaarding onder de twee procent op jaarbasis te houden. Dat laatste lukt de laatste tijd vrij aardig, aangezien de inflatie in de eurozone gemeten wordt door het gemiddelde te nemen van alle eurozone landen. In de door vraaguitval geplaagde zuidelijke landen is er inmiddels sprake van negatieve inflatie (deflatie): omdat deze landen hun internationale concurrentiepositie zijn kwijtgeraakt en zij, op last van het dictaat van de Europese eenheidsmunt, geen monetaire devaluaties meer kunnen doorvoeren, resteert deze landen nog uitsluitend de methode van interne devaluatie (het doorvoeren van hervormingen en het drastisch verlagen van de lonen) om hun concurrentiepositie te kunnen herstellen en dan ‘op hoop van zegen’ uit de neergaande spiraal van economische teruggang en de tot schrikbarende hoogte opgelopen werkloosheid te geraken.

Omdat interne devaluatie een pijnlijk proces is dat een zeer lange adem vraagt (dat duurt jaren), dienen deze landen gedurende dat proces ‘in leven’ te worden gehouden door de burgers van de noordelijke landen en door de ECB, die in een aantal stappen € 1000 miljard aan Asset Backed Securities (ABS), waaronder vastgoed ABS en andere ‘verpakte’ leningen zoals ‘covered bonds’ wil opkopen in de hoop dat de economieën van de eurozone dan aantrekken.

Lees dit artikel door Jean Wanningen verder op Follow the Money

Trojka dreigde Ierland met faillissement

Senior European and European Central Bank (ECB) officials agreed to threaten Ireland with national bankruptcy if the government made any attempt to burn bondholders, the Sunday Independent can reveal.

The threat was made at a high-level teleconference meeting, details of which have been revealed for the first time by the Central Bank governor, Dr Patrick Honohan.

Mr Honohan, who famously told the nation Ireland would be entering the Troika bailout programme live on radio as government ministers were publicly denying it, also revealed he was kept out of loop about the meeting.

In a new book about the late Brian Lenihan [Minister van Financiën van 2008 tot en met 2011, red.], Mr Honohan said he only found out about the meeting after the Troika delivered the ultimatum to Mr Lenihan on November 26, 2010.

“The Troika staff told Brian in categorical terms that burning the bondholders would mean no programme and, accordingly, could not be countenanced,” Dr Honohan writes. “For whatever reason, they waited until after this showdown to inform me of this decision, which had apparently been taken at a very high-level teleconference to which no Irish representative was invited.”

Dr Honohan’s revelations will add more fuel to claims that Ireland was “bullied” into the bailout. They are also likely to lead to growing demands here for former ECB president Jean-Claude Trichet, who played a central role in the Irish bailout and the handling of the Eurozone crisis, to appear before the banking inquiry over the coming months.

The ECB last week came under renewed criticism for failing to publish a letter sent by Mr Trichet to Mr Lenihan during the same period of November 2010, despite a request from the European Ombudsman, Emily O’Reilly.

Lees verder op The Independent

Risico is vooral dat in eurozone echte economische opleving uitblijft

Het is morgen twee jaar geleden dat president Mario Draghi van de Europese Centrale Bank (ECB) zijn fameuze zinsnede sprak die de eurocrisis beteugelde: ‘The ECB is ready do whatever it takes to preserve the euro. And believe me, it will be enough.’

Het bleek de toverspreuk om de vrees voor het uiteenvallen van de eenheidsmunt te temmen. De Belgische econoom Paul De Grauwe van de London School of Economics is blij dat de crisis tot staan werd gebracht, maar een bestendige oplossing is uitgebleven, vindt hij. Als de twijfel ooit terugkeert op de markten, kan de geest opnieuw uit de fles ontsnappen.

Voor Draghi zijn woorden sprak, stelde u dat een bankenunie alleen onvoldoende was. De ECB moest helder maken een ‘lender of last resort’ te zijn. Was u opgelucht toen Draghi dat duidelijk maakte?
‘Uitermate. Het was een cruciaal moment. Er was een existentiële vrees dat de euro uiteen zou spatten. Er is maar één partij die de middelen heeft zoiets tegen te houden en dat is de centrale bank. Sindsdien zijn de renteverschillen afgenomen zonder dat de ECB iets heeft hoeven doen. Het is een puur “aankondigingseffect”: je hoeft het niet te doen als de markten het maar geloven. Het illustreert ook dat men pas tot zo’n actie komt als men aan de rand van de afgrond staat — eigenlijk al boven de afgrond hangt. Toen zijn alle dogmatische bezwaren vervallen. Men was tot dan niet in “suicide mode”, bereid om alles te doen om te overleven.’

Was het een inventieve constructie? Eerst de aankondiging en later de nadere uitwerking van het opkoopprogramma OMT (Outright Monetary Transactions).
‘De aankondiging was in beginsel voldoende, maar de ECB moest wel met een concrete invulling komen, en deed dat in september 2012. Het cruciale punt was om ongelimiteerd, onder voorwaarden, te kunnen ingrijpen op de obligatiemarkt. Dat was de sleutel. Het eerdere opkoopprogramma SMP was tijdelijk en beperkt in omvang. Slechter kon het niet. De enige prikkel voor marktpartijen was juist om zo snel mogelijk te verkopen. Wat wel zorgelijk is, is dat het Duitse constitutionele hof te Karlsruhe juist dat onbeperkte element uit het OMT wil hebben. Dan heeft het programma geen zin. Het Europese Hof van Justitie buigt zich nu op verzoek van Karlsruhe over het OMT, maar de ongelimiteerdheid is volgens Karlsruhe onwettelijk.’

Kan Karlsruhe daar iets over zeggen? Het is het Duitse constitutionele hof, en de ECB is een Europese instantie.
‘In principe zou je zeggen dat het Karlsruhe niet aangaat, maar Karlsruhe stelt dat de ECB opereert buiten het verdrag, en economisch beleid voert. Dat is in die redenatie ongrondwettelijk. Als dit twistpunt verder opspeelt, hangt veel af van de reactie van de markten. Als die inschatten dat dit de rol van de ECB als lender of last resort ondermijnt, zijn we terug bij af en moeten we vrezen dat we bij een volgende crisis in soortgelijke scenario’s als de laatste keer terechtkomen.’

In een recente studie rekent u voor dat de rentetarieven in de perifere eurolanden voor de crisis te laag waren, in de crisis te hoog en nu weer te laag. Worden risico’s opnieuw verkeerd geprijsd?
‘Sinds het OMT zijn de renteverschillen in de eurozone teruggezakt. Spanje kan tegen dezelfde voorwaarden lenen als het Verenigd Koninkrijk, terwijl de omvang van de staatsschuld, het begrotingstekort en de groeivooruitzichten er slechter uitzien. Er is euforie ontstaan bij beleggers. Het risico zie ik vooral als er geen echte economische opleving komt in de eurozone en we in een deflatiescenario terechtkomen. Dan wordt het moeilijk, omdat de schuldratio’s blijven toenemen. Dan zullen er wake up-calls komen. Beleggers zullen opnieuw hun analyse maken en schrik krijgen over het papier dat ze hebben gekocht. Dan moet de ECB bewijzen dat ze het echt meent.’

Lees dit interview met Paul de Grauwe verder op het Financieele Dagblad

Vertrouwen komt te voet, maar gaat te paard

Dit waren de woorden van DNB-president Klaas Knot vanochtend, tijdens een interview met RTL.

Knot sprak deze woorden naar aanleiding van een vraag of het vertrouwen van ‘de financiële markten’ in de euro nu wel voldoende hersteld was. Dat vertrouwen langzaam opgebouwd wordt, maar als een renpaard kan verdwijnen is een waarheid als een koe natuurlijk, maar zegt het ook iets over de euro als adequaat functionerend enig wettig betaalmiddel in de eurozone? Nee natuurlijk. De positie die Knot inneemt is de positie van Merkel cum suis: hervormen, bezuinigen en betere gezamenlijke afstemming van macro-economisch beleid vormen de sleutelwoorden van Knot.

Zoals onze oudgediende morgen bij de DDS Finance sectie zal laten zien, is het maar zeer de vraag of de euro en de eurozone wel zo stabiel zijn als Knot c.s. ons willen laten geloven. Knot is niet de onafhankelijke centrale bankier, die hij zou moeten zijn, maar een verlengstuk van de europolitiek. Maar je kan van de goede man toch ook niets anders verwachten?, hoor ik u verzuchten. Hij is toch met handen en voeten gebonden aan het beleid, dat zijn baas, Mario Draghi, namens de ECB voor hem uitstippelt? Dat klopt inderdaad, en dat maakt de rol die de ECB momenteel speelt, als navigator van de politieke koers van de eurozone, juist buitengewoon discutabel en onwenselijk. De ECB wordt geacht een objectief monetair beleid te voeren, maar heeft zich nadrukkelijk ontpopt als de Bank voor Latijns Europa, dat is inclusief Frankrijk.

Lees dit artikel door Jean Wanningen verder op De Dagelijkse Standaard

Geen controle op functioneren bankentoezichthouder EU

Wanneer Europa dit najaar verantwoordelijk wordt voor het toezicht op grote banken is er niemand die kan controleren of de nieuwe bankentoezichthouder wel op de juiste manier te werk gaat.

Daarvoor waarschuwt de Algemene Rekenkamer – in Nederland de onafhankelijke externe controleur – donderdag in een brief aan de Tweede Kamer. De invoering van een Europese toezichthouder op banken, een onderdeel van de bankenunie, leidt er indirect namelijk toe dat de rekenkamer ‘beperktere mogelijkheden’ krijgt om de kwaliteit van het toezicht te controleren. Zo heeft het orgaan dan ‘geen mogelijkheid meer tot het verrichten van onderzoek naar het functioneren van toezicht op de grote Nederlandse banken’.

Het toezicht op grote Nederlandse banken is nu nog in handen van De Nederlandsche Bank (DNB), die wordt gecontroleerd door de Algemene Rekenkamer. In november draagt DNB die taken echter over naar de bankenwaakhond van de Europese Centrale Bank (ECB) en kan de Nederlandse rekenkamer niet langer meekijken.

Tegelijkertijd heeft de Europese Rekenkamer niet expliciet de taak gekregen om het bankentoezicht van de Europese Centrale Bank (ECB) te toetsen. Daardoor dreigt een ‘controlegat’, schrijft rekenkamerlid Arno Visser in de brief. Minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA) moet dat volgens hem onder de aandacht brengen bij andere lidstaten.

Dijsselbloem laat in een reactie weten te beseffen dat het grotere, Europese broertje van de Algemene Rekenkamer te weinig bevoegdheden heeft om de prestaties van de ECB-toezichthouder goed door te kunnen lichten. Hij gaat er daarom in de EU voor pleiten het takenpakket van de Europese Rekenkamer uit te breiden.

Bron: Nu

IMF en ECB 2 handen op 1 eurobuik?

Het wordt steeds gekker in euroland. Bij de ECB dreigt een roulerend leden lidmaatschap en het IMF wil haar beproefde aanpak van schuldenlanden ‘heroverwegen’.

Deze ontwikkelingen stemmen mij niet bijster vrolijk, de euro lobby is nog sterker dan ik gedacht (en gehoopt) had. Laten we eens beginnen met dat IMF. Wat betekent dat bericht eigenlijk?

Volgens de Financial Times, die zich baseert op interne documenten van het IMF, onderzoekt het fonds thans mogelijkheden om ‘anders’ om te gaan met de schuldenlast van landen die financiële steun nodig hebben. Voorbeelden van die aanpak uit het recente monetaire verleden, zoals de valutacrises in Zuid-Korea, Mexico,Thailand en Brazilië, hebben aangetoond, dat dergelijke crises met succes en relatief snel opgelost kunnen worden. De beproefde IMF-aanpak bestaat uit een combinatie van de volgende maatregelen:

1. monetaire devaluatie van de nationale munt;
2. publieke en private hervormingen;
3. besparingen;
4. waar noodzakelijk, afboeking van staatsschulden tot een draagbaar niveau.

Lees dit artikel van Jean Wanningen verder op de Dagelijkse Standaard

Het ontwrichtende rentebeleid van de ECB

De Europese Centrale Bank komt in actie om te voorkomen dat de eurozone in een deflatiespiraal terecht komt. De ECB maakte vanmiddag bekend de rente te verlagen van 0,25% naar 0,15%. De rente die banken moeten betalen om geld bij de ECB te stallen wordt negatief.

Vorige week waarschuwde ECB-president Mario Draghi voor een ‘funeste negatieve spiraal’ van lage inflatie en slechte kredietverlening door banken aan bedrijven, die het economisch herstel in de eurozone ernstig kan schaden.

Om met dat laatste te beginnen. Sinds het uitbreken van de crisis in 2008 heeft Mario Draghi, president van de ECB, 12 keer de rente verlaagd. Van 4,5 procent eind 2008 naar nu dus 0,15 procent in 2014, telkens met het argument dat de banken daardoor meer geld zouden uitlenen aan het bedrijfsleven voor economische groei. Het feit dat Draghi steeds dit argument gebruikt om de renteverlagingen te rechtvaardigen is op zich al verbazingwekkend. Want als bij alle vorige keren de renteverlagingen niet werkten waarom dan elke keer opnieuw een renteverlaging? Pas bij de laatste 2 renteverlagingen beargumenteerde hij dat dit nodig was om o.a. inflatieredenen.

De onzichtbare kracht achter het rentebeleid van de ECB en de man die Mario Draghi van munitie voorziet is de Belgische econoom Peter Praet. Deze voormalige bankier was president van de Générale de Banque voordat deze overgenomen werd door Fortis. Na een korte periode als kabinetschef op Financiën is hij naar de Belgische Nationale Bank gegaan. Praet ziet de bankencrisis nog steeds als het ‘topje van de ijsberg’ omdat door ‘armlastige’ banken landen nog steeds meegesleurd kunnen worden in een faillissement. Alles, maar dan ook alles moet volgens Peter Praet gedaan worden om de banken tegemoet te komen. In Mario Draghi vindt hij een zeer gewillig oor.

Lees verder op Citareg