Europese Nieuwspraak

EU Commissarissen Hill en Malmström kunnen wel roepen voor TTIP te zijn omdat vrijhandel tussen VS en EU vanzelfsprekend is, Ewald Engelen weet beter. Alsof niet de hele wereld naar de pijpen van de grootzakelijke lobby danst! ‘De tijd dat politici primair het publieke belang dienden, ligt definitief achter ons.’

Sinds het geniepige opzetje om de Europese arbeider via een vrijhandelsverdrag met het Amerikaanse neoliberale paradijs nog verder uit te knijpen publiek geheim is geworden, is de Europese Commissie een charme-offensief begonnen om de zielen en harten van de Europese burger alsnog te veroveren. Oftewel, de strijd om TTIP wordt niet langer uitsluitend in rokerige achterkamertjes tussen Europese en Amerikaanse juristen en lobbyisten gevoerd, maar speelt zich sinds kort ook op de opiniepagina’s van de grote Europese kranten af.

Een fraai staaltje daarvan was afgelopen maandag in The Guardian te lezen. Onder de agressieve titel: ‘>Don’t believe the anti-TTIP hype – free trade is a no-brainer’ publiceerden de Commissarissen Hill en Malmström daar hun argumenten om voor TTIP te zijn. Laat ik er niet om heen draaien: de honden lustten er geen droog brood van.

Leest u maar mee. Het gaat al mis in de eerste twee zinnen:

The European commission that took office at the beginning of November has two overriding priorities: jobs and growth. In pursuit of those goals, increased trade is a no-brainer.

Diezelfde Commissie is namelijk medeverantwoordelijk voor begrotinsgbeleid dat heeft geleid tot krimpende bestedingen, stijgende werkloosheid, toenemende faillissementen en stijgend deflatiegevaar als gevolg van afnemende vraag.

Vrijhandel is dan niets meer of minder dan een desparate, wanhopige vlucht naar voren. Of erger nog: de lamentabele economische toestand in de eurozone (2 procent onder 2008, terwijl VS en VK inmiddels al weer 6 en 4 procent groter zijn dan in 2008) wordt door H&M misbruikt om er een neoliberale marktharmonisatie-agenda door te drukken die de onderhandelingspositie van de factor arbeid en het mkb vis-à-vis het grootkapitaal alleen maar verder onderuit schoffelt.

Om te vervolgen:

The growth generated by growing trade requires no public money funded by higher taxes or borrowing, no risky or complex financial wizardry. Quite simply, by bringing down barriers to increased trade we enable businesses to find new markets for export and drive down prices for consumers.

Handel wordt hier voorgesteld als een win-win scenario. Alsof nieuwkomers op markten, zeker bij dalende of stationaire vraag, niet zittende producenten uit de markt drukken en de winst van de één dus niet het automatisch het verlies van de ander impliceert. En alsof lage(re) prijzen voor consumenten niet automatisch gepaard gaan met lage(re) lonen voor werknemers. En alsof consumenten niet altijd ook werknemers zijn. Oftewel, wie wordt hier wijzer van en wie armer? Hoe langer de Europese Commissie zijn onzalige begrotingstekortreductiefixatie vasthoudt hoe meer vrijhandel een nulsomspel zal zijn: de koek wordt niet groter maar alleen op een andere manier verdeeld.

Lees dit artikel van Ewald Engelen verder op Follow The Money

Greece should not give in to Germany’s bullying

It’s not just a question of being morally right — it’s sound economics. And Athens has a lot more leverage than anyone thinks.

Ever since the initial bargain in the 1950s between post-Nazi West Germany and its wartime victims, European integration has been built on compromise. So there is huge pressure on Greece’s new Syriza government to be “good Europeans” and compromise on their demands for debt justice from their European partners — also known as creditors. But sometimes compromise is the wrong course of action. Sometimes you need to take a stand.

Let’s face it: no advanced economies in living memory have been as catastrophically mismanaged as the eurozone has been in recent years, as I document at length in my book, European Spring. Seven years into the crisis, the eurozone economy is doing much worse than the United States, worse than Japan during its lost decade in the 1990s and worse even than Europe in the 1930s: GDP is still 2 percent lower than seven years ago and the unemployment rate is in double digits. The policy stance set by Angela Merkel’s government in Berlin, implemented by the European Commission in Brussels, and sometimes tempered — but more often enforced — by the European Central Bank (ECB) in Frankfurt, remains disastrous. Continuing with current policies — austerity and wage cuts, forbearance for banks, no debt restructuring or adjustment to Germany’s mercantilism — is leading Europe into the ditch; the launch of quantitative easing is unlikely to change that. So settling for a “compromise” that shifts Merkel’s line by a millimeter would be a mistake; it must be challenged and dismantled.

While Greece alone may not be able to change the entire monetary union, it could act as a catalyst for the growing political backlash against the eurozone’s stagnation policies. For the first time in years, there is hope that the dead hand of Merkelism can be unclasped, not just fear of the consequences and nationalist loathing.

More immediately, Greece can save itself. Left in the clutches of its EU creditors, it is not destined for the sunlit uplands of recovery, but for the enduring misery of debt bondage. So the four-point plan put forward by its dashing new finance minister, Yanis Varoufakis, is eminently sensible. This involves running a smaller primary surplus — that is a budget surplus, excluding interest payments — of 1.5 percent of GDP a year, instead of 3 percent this year and 4.5 percent thereafter. Some of the spare funds would be used to alleviate Greece’s humanitarian emergency. The crushing debts of more than 175 percent of GDP would be relieved by swapping the loans from eurozone governments for less burdensome obligations with payments tied to Greece’s GDP growth. Last but not least, Syriza wants to genuinely reform the economy, with the help of the Organization for Economic Cooperation and Development (OECD), notably by tackling the corrupt, clientelist political system, cracking down on tax evasion, and breaking the power of the oligarchs who have a stranglehold over the Greek economy.

Had the Varoufakis plan been put forward by an investment banker, it would have been perceived as perfectly reasonable. Yet in the parallel universe inhabited by Germany’s Finance Minister Wolfgang Schäuble, such demands are seen as “irresponsible”: Greece must be bled dry to service its foreign creditors in the name of European solidarity.

Lees dit artikel van Phillipe Legrain verder op Foreign Policy

Griekse knieval met toch weer mitsen en maren

Het tandengeknars van Gianis Varoufakis moet tot buiten Athene hoorbaar zijn geweest, toen hij het woord ‘extension’ intikte op zijn toetsenbord: ‘verlenging’. De bevlogen academicus lijkt in sneltreinvaart een politicus te zijn geworden. Tot voor kort stond het V-woord voor de nieuwe Griekse minister van financiën gelijk aan verraad aan zijn idealen.

Maar het staat er toch echt, in de formele brief die hij gisteren liet bezorgen bij de voorzitter van de eurogroep, Jeroen Dijsselbloem. Vandaag, tijdens de derde eurogroepbijeenkomst in negen dagen, moet blijken of het Griekse verzoek tot verlenging van het leningenprogramma wordt gehonoreerd door de andere achttien ministers van financiën.

Een woordvoerder van de Duitse minister Schäuble liet meteen weten dat deze tekst niet voldoet aan de voorwaarden die maandag aan Griekenland zijn gesteld, namelijk: ondubbelzinnige verlenging van het leningenpakket, inclusief alle voorwaarden. Maar Dijsselbloem ziet de brief kennelijk toch als basis voor overleg, anders had hij de ministers niet bijeengeroepen voor de extra bijeenkomst vandaag.

Een snelle beslissing over verlenging is noodzakelijk gezien de benodigde goedkeuring door de lidstaten vóór 28 februari, de einddatum van het huidige programma. Blijft een akkoord ook vanavond uit, dan is het einde oefening. Zonder hulp van buitenaf dreigt Griekenland al in maart in grote financiële moeilijkheden te komen.

De brief van Varoufakis is daarom een knieval, een manmoedige poging tot het gunstig stemmen van de eurogroep, na het soms als recalcitrant overkomende gedrag van de voorbije weken. Onderdeel van de concessie is het gebruik van dat gewraakte woord ‘verlenging’, ondanks de verkiezingsbelofte van het radicaal-linkse Syriza om dat gehate programma de nek om te draaien.

Lees dit artikel van Christoph Schmidt verder op Trouw

Links is gek geworden

De harde opstelling van de nieuwe, linkse Griekse regering ontlokt binnen en buiten Europa enthousiaste reacties. Maar waarom zou het progressief zijn om rijke Grieken te laten sponsoren door straatarme Esten of Slovenen?

Een spook waart door Europa. Linkse en rechtse critici van de euro en de Europese Unie vinden elkaar in hun afkeer van bezuinigingen en hervormingen. Het monsterverbond vormt een mooie afspiegeling van de merkwaardige coalitie tussen Syriza en een Griekse variant van de PVV. En niet alleen vanuit Europa komt bijval. Ook in de Britse en Amerikaanse pers verschijnt het ene na het andere stuk over hoe en waarom de schuld van de Grieken moet worden kwijtgescholden.

Wat al die reacties gemeen hebben is dat ze, net als Syriza zelf, de schuld van de crisis leggen bij een buitenstaander. De trojka, de elite, het neoliberalisme, ‘Brussel’, Duitsland of uiteraard, de banken. Het is het zoveelste hoofdstuk in een langjarige reeks van blindheid, ontkenning en een niet aflatend geloof in gratis bier.

De crisis in Europa en in Griekenland begon niet in 2008, met de bankencrisis. Het startschot werd evenmin gegeven in 2010, het jaar van de eurocrisis. In Griekenland begon de crisis in 1981. In dat jaar kelderde het geboortecijfer met een enorme snelheid, naar rond de 1,35 kind per vrouw. Sinds die tijd is het op dat niveau blijven steken. Ter vergelijking: in Nederland ligt het geboortecijfer rond de 1,7. Om een bevolking op peil te houden is 2,1 nodig. Het gevolg is een massale, supersnelle vergrijzing. De jongetjes en meisjes die in 1981 besloten om geen of weinig kinderen te nemen, gaan nu, 35 jaar later, met z’n allen met pensioen. Er zijn inmiddels 2,6 miljoen gepensioneerden in Griekenland. Dat is dertig procent van de beroepsbevolking. Elk jaar komen er honderdduizend gepensioneerden bij. Opnieuw ter vergelijking: Nederland heeft nu 3,3 miljoen gepensioneerden, oftewel 23 procent van de beroepsbevolking.

Griekenland loopt dan ook leeg. Verwacht wordt dat de bevolking daalt van elf miljoen naar ruim zeven miljoen in 2050. De gemiddelde leeftijd is dan bijna vijftig jaar. En al die gepensioneerden ontvangen pensioen. En zorg. Betaald door de staat, want Griekenland kent voor het overgrote deel een staatspensioen, gebaseerd op het verdiende loon, betaald uit belastingen. Het maximale pensioen voor een Griek is 2500 euro. Dat is tweeënhalf keer zoveel als het maximale bedrag dat een Nederlander aan AOW kan ontvangen.

Je hoeft geen hoogleraar economie te zijn om te begrijpen dat dat spaak loopt. Met links of rechts heeft dit niets te maken. Een samenleving die geen kinderen krijgt, vervalt in armoede. Oud heeft het krap, omdat je zorg en pensioenen moet afknijpen. Jong is arm omdat de belastingen extreem hoog moeten zijn. En waarom zou in zo’n situatie een bedrijf investeren in Griekenland? Als afzetmarkt gaat het zeker krimpen, en voor lage lonen hoef je er ook niet te zijn: in Portugal, Slovenië, Polen en Tsjechië is arbeid goedkoper. Het plan van de Griekse regering om de minimumlonen weer te verhogen naar 750 euro helpt daarbij niet. In Portugal, de Baltische staten en Slovenië liggen ze tussen de 400 en 550 euro.

Wat doen de grootste talenten van Griekenland in zo’n situatie? Blijven zij wonen in een land dat geleidelijk op een bejaardenhuis gaat lijken en waar zij de rekening betalen? Of trekken ze weg naar groenere velden? Daarbij is vergrijzing uiteraard niet het enige probleem van Griekenland. Corruptie, cliëntelisme en hoge, jarenlang door de Griekse regering verborgen begrotingstekorten hebben de economie haar concurrentiekracht gekost. De bittere waarheid is dat Griekenland al decennia bezig is met een tergend langzame zelfmoord.

Lees deze column van Robin Fransman verder op de Groene

Tegengestelde werelden

Het gevecht om de macht tussen de Europese instituties en Griekenland over ‘het programma’ gaat voort. Een strijd die nadrukkelijk via de media wordt gevoerd.

Wie de berichtgeving volgt over de Griekse tragedie kan slechts meewarig het hoofd schudden. De ene partij zegt dit, de andere zegt dat. Het is voor het naar waarheid strevende journaille schier onmogelijk te achterhalen wat de werkelijkheid is. Tegengestelde berichtgeving op sociale media, lekken naar de pers en anonieme mailtjes doen de rest.

Wat te denken van een mail van de Griekse ‘onderminister van Financiën’, die FTM bereikte, met daarin de aanbeveling: ‘Please pass on this mail to all who might help influence public opinion in the days to come’. Dat riekt op zijn minst naar een poging tot politieke beïnvloeding van het publieke discours. De belangen zijn over-en-weer dan ook groot. De Grieken willen begrip voor hun standpunt, Ecofin – de ministers van Financiën van de eurozone- willen dat ook. De gunst van de publieke opinie wordt nadrukkelijk door beide partijen gezocht, elk op hun eigen wijze.

Griekenland is failliet. Misschien niet officieel, maar wel officieus. Het landje is ‘gered’ met Europees belastinggeld van honderden miljarden euro’s. Alsof het niets is. Maar met een staatsschuld van meer dan 175 procent van het bbp, een nationale economie die een kwart is gekrompen sinds het uitbreken van de crisis, met een werkloosheid van één derde van de beroepsbevolking en met een jeugdwerkloosheid die elk voorstellingsvermogen te buiten gaat, is het absurd om te denken dat Griekenland in een Europese muntunie thuishoort.

Griekenland heeft zich de muntunie in gelogen, met hulp van Goldman Sachs en slapende eurocraten. Het land heeft de cijfers gemanipuleerd en de Griekse elite heeft het land niet alleen belasting onthouden, maar intussen ook haar kwartjes allang over de grens geparkeerd. Of u – Europese belastingbetaler – even wilt betalen. De omgekeerde wereld natuurlijk. Maar de ‘gewone Griek’ is de dupe. Die heeft part noch deel gehad aan de déconfiture van zijn land. De gewone Griek betaalt het gelag van de leugens en fraude van haar voormalige regeringen, de belastingontduiking van haar elite en het ‘austerity’ beleid van de trojka. In dat klimaat won de partij van Alexis Tsipras, Syriza, de laatste verkiezingen. De partij heeft thans de oorlog verklaard aan de Europese Unie.

Lees dit artikel van Jean Wanningen verder op Follow The Money

Britse anti-EU partij UKIP sluit deelname aan coalitie uit

De UK Independence Party (UKIP) heeft geen trek in deelname aan een nieuwe regeringscoalitie na de Britse verkiezingen in mei. Wel is de partij bereid een pact te sluiten met de Conservatieven van de huidige premier David Cameron, mits deze serieus werkt maakt van een referendum over het Brits lidmaatschap van de Europese Unie.

Dat heeft UKIP-leider Nigel Farage bekendgemaakt. In The Telegraph liet Farage weten ‘nee’ te zeggen ‘tegen elke coalitie met een van de gevestigde partijen’, daarbij naast de Conservatieven refererend aan de huidige regeringspartner, de Liberaal Democraten, en de grootste oppositiepartij Labour.

Met de conservatieve leider Cameron zou Farage buiten een coalitie om wel zaken kunnen doen, stelde hij, mits het de huidige premier ‘ernst’ is met diens belofte van een referendum over Europa.

De Britse verkiezingen van mei beloven ongemeend spannend te worden. Volgens een nieuwe peiling van IPSOS Mori gaat Labour met 36% van de stemmen aan de leiding, op kleine afstand gevolgd door de Conservatieven (34%).

Wie van deze twee ook wint in mei, de verwachting is dat geen van beiden een absolute meerderheid verkrijgt en dat er een coalitiepartner gezocht moet worden. Nu de Liberaal Democraten er uiterst slecht voor staan, vallen steeds vaker de namen van de Scottish National Party en UKIP als coalitiepartner voor respectievelijk Labour dan wel de Conservatieven.

Maar UKIP past volgens voorman Farage dus voor deze rol. De steun voor zijn partij viel in de laatste peiling overigens licht terug tot 9%.

Bron: Financieele Dagblad

Dijsselbloem en Tsipras forceren hervatting overleg

Griekenland en de Eurolanden hervatten hun overleg met onmiddellijke ingang.

Premier Alexis Tsipras heeft zojuist overeenstemming bereikt met Eurogroepvoorzitter Jeroen Dijsselbloem om op het niveau van ‘experts van de instellingen’ om de tafel te gaan zitten. Ze zullen inventariseren en evalueren hoe de gewenste Griekse beleidsveranderingen zich verhouden tot de doelstellingen van het bestaande trojkaprogramma.

Dat heeft de woordvoerster van Dijsselbloem zojuist bevestigd. Woensdagavond werd het overleg tussen Griekenland en de andere eurolanden afgebroken nadat er geen overeenstemming kon worden bereikt over een gezamenlijke verklaring. Volgens diverse bronnen waren er Griekse en Duitse veto’s op bepaalde formuleringen over ‘verlenging’ en ‘amendering’ van het bestaande trojkaprogramma dat eind deze maand afloopt.

Hoewel de Grieken niet meer van de ’trojka’ willen spreken, gaat het om deskundigen van de Europese Commissie, de Europese Centrale Bank en het IMF, die ook de in Athene gehate trojka vormden.

Hervatting van het overleg vond vanochtend in het diepste geheim plaats op initiatief van Tsipras, nadat Dijsselbloem had laten weten in Brussel te zijn en beschikbaar voor voortzetting van de gesprekken.

Lees verder op het Financieele Dagblad

Time to wake up

The European project now appears to be defined by the euro which represents probably the biggest single risk to global financial stability in the world today.

Throughout history, alchemists have tried to turn base metals into gold. Unsurprisingly, they always failed. Today, something similar is being tried across the European Union — it is called the Euro.

This is not, however, an experiment whose failures would be insignificant. The Euro represents probably the biggest single risk to global financial stability in the world today. Its problems go back to its very creation. There were two intellectually defensible models for the euro.

The first was to say that it was such an important element of European “ever closer union” that everything possible had to be done to make it succeed. Some saw this as analogous to the American experience after the civil war.

With the abolition of the Confederate currency, the states’ debts were consolidated into the federal debt for the first time and free fiscal transfers were enabled between the federal and state governments if required.

The second model was a purely economic one. Currency union was to be available to those economically similar nations which could meet strict criteria for entry and maintain sufficient fiscal discipline to be allowed a say in the central bank.

In the end, neither model was followed; instead an unstable and unworkable hybrid emerged. Not only were countries who failed to meet the convergence criteria allowed to join anyway, but a lack of fiscal discipline meant that many countries broke through the barriers that were supposed to keep the currency on the rails.

Little wonder that some states operated in the belief that, whatever they did, a financial solution would be found for them from outside.

The Euro project needs to be de-risked before it causes more damage. The recent experience in Greece, with the election of a government that believes it can defy economic gravity, will be repeated elsewhere unless action is taken.

How can it be done? It seems to me that there are four potential mechanisms.

Lees deze column an Liam Fox verder op The Commentator