Nieuwe premier Oekraïne is oligarchenvriend

President Porosjenko heeft weinig te vrezen van Volodimir Grojsman, die waarschijnlijk premier wordt. De twee hebben nauwe banden. Of dat het Oekraïense wantrouwen jegens politici wegneemt, is sterk de vraag.

Na maanden van politiek geharrewar krijgt Oekraïne de komende dagen waarschijnlijk een nieuwe premier: Volodimir Grojsman, momenteel nog voorzitter van het Oekraïense parlement. Grojsman moet het overnemen van premier Arseni Jatsenjoek, wiens populariteit tot het nulpunt is gedaald wegens de toenemende armoede en het uitblijven van ingrijpende hervormingen.

Het aantreden van Grojsman moet een einde maken aan de voortdurende ruzies tussen Jatsenjoek en president Porosjenko, waardoor de regering meer en meer verlamd raakte en het vertrouwen van de buitenlandse geldschieters begon te verliezen. Maar de eerste reacties in Kiev op het nieuws dat Grojsman waarschijnlijk de post van premier krijgt, getuigden niet van veel vertrouwen. ‘Grojsman zou tien jaar geleden een goede premier zijn geweest’, reageerde de Oekraïense parlementariër en anticorruptie-activist Sergi Lesjtsjenko.

Grojsman beloofde vrijdag vaart te zetten achter de door het Internationaal Monetair Fonds geëiste hervormingen. Als bewijs daarvoor kondigde hij aan dat hij de voormalige Slowaakse minister van Financiën Ivan Miklos, die in eigen land veel succes had met zijn hervormingen, in zijn kabinet zal opnemen. Maar de scepsis blijft groot.

‘Grojsman zit in de zak van president Porosjenko,’ zegt Anatoli Oktysjoek van het International Centre for Policy Studies in Kiev. De 38-jarige Grojsman was burgemeester van Vinnitsja, waar het hoofdkwartier is gevestigd van Porosjenko’s snoep- en chocoladeconcern Roshen. Als burgemeester van Vinnitsja bouwde Grojsman een goede reputatie op, maar volgens Oktysjoek zou zijn benoeming geen goed nieuws zijn voor Oekraïne’s westerse geldschieters. ‘Het voordeel is dat er nu een einde komt aan het eindeloze wantrouwen tussen president en premier, maar Grojsman heeft te nauwe banden met Porosjenko en andere oligarchen’, zegt hij.

Twee jaar na de revolutie op Maidan zijn de Oekraïners diep teleurgesteld in hun nieuwe regering. ‘Het wordt alleen maar slechter. De economie holt achteruit, terwijl de prijzen alleen maar stijgen. Het gemiddelde pensioen bedraagt 1.200 hryvnia oftewel 40 euro per maand. Daar kun je niet eens de huur en andere vaste kosten van betalen’, zegt Oleksi Lazarenko (62), een voormalige politieagent die nu zijn brood verdient als taxichauffeur. ‘We dachten dat Maidan een einde zou maken aan de almacht van de oligarchen, maar ze zitten er allemaal nog steeds.

Tegenover het regeringsgebouw in Kiev hangen al weken enorme banieren waarop een nieuwe partij, de ‘Partij van de Gewone Mensen’, aandringt op het aftreden van de premier. ‘Een Oekraïne zonder Jatsenjoek!’, staat op een van de banieren te lezen. Maar ook deze nieuwe, populistische partij is een verlengstuk van een oligarch: de rijke zakenman Dmitro Firtasj, die vanuit zijn ballingsoord Oostenrijk zijn aanzienlijke zakelijke belangen probeert veilig te stellen.

‘Het probleem is dat je in Oekraïne eigenlijk geen echte politieke partijen met een ideologie of een programma hebt’, zegt Oktysjoek. ‘Het zijn allemaal partijen die in handen zijn van oligarchen. Bovendien zijn de staatsinstellingen zwak en staan ze ten dienste van de heersende partij. Iedere leider hier wil een soort secretaris-generaal zijn, zoals vroeger de leider van de communistische partij.’ Volgens hem voelen Porosjenko en de andere politieke kopstukken zich wel thuis in het huidige systeem. ‘Hier hebben ze twintig jaar aan gebouwd, dus waarom zouden ze het afbreken?’

Lees het hele artikel op de Volkskrant via Blendle

Ja-kamp referendum komt niet verder dan bangmakerij

Wat mede-initiatiefnemer Bart Nijman van Geenpeil betreft gaat het referendum van 6 april niet zozeer over het associatieverdrag tussen de Europese Unie en Oekraïne, maar meer over de toekomst van de EU en de staat van de Nederlandse democratie.

“Bij een ‘nee’ bepaalt het kabinet wat de democratie in Nederland nog waard is”, zegt Nijman in een uitgebreid interview met NU.nl waarin hij verklaart waarom hij dit referendum op touwen heeft gezet en wat hij hoopt te bereiken.

Dit associatieverdrag draait om handel en levert Nederland geld op. Wat is daar mis mee?
“Dat is wat de voorstanders zeggen, maar dat is slechts deels waar. Het gaat ook over verregaande politieke en militaire samenwerking. Bovendien is er geen associatieverdrag nodig om handel te drijven, daar kan de Europese Unie gewoon een handelsverdrag voor afsluiten.”

“Als je verder bladert in dat associatieverdrag, dan kom je artikelen tegen over politieke integratie; over normen die wij in de EU hoog in het vaandel hebben staan zoals homorechten. In artikel 10 staan afspraken over hoe Oekraïne haar Russische wapentuig ter zijner tijd moet vervangen voor Europees materieel.”

Minister Koenders (Buitenlandse Zaken) erkende vorige week in een interview met NU.nl dat dit wel degelijk meer is dan een handelsverdrag. Het associatieverdrag sluit de EU met Oekraïne om de Oekraïners te helpen om de rechtstaat op orde te krijgen, om corruptie te bestrijden en om minderheden zoals LHBT’ers te emanciperen.
“Er is in november in het Oekraïens parlement gestemd over een homo-wet die regelde dat homo’s ook mochten werken, die mochten dat dus kennelijk nog niet. Dat kostte drie stemrondes voordat het werd aangenomen met als reden: stem nou voor, want de EU wil dat zo graag. Uiteindelijk leggen ze de rechten van homo’s alleen maar vast omdat iemand anders daarom vraagt, niet omdat ze het zelf willen. Het is geen emancipatie die vanuit dat land zelf komt.”

Wat is er mis met het gegeven dat de EU er kennelijk voor kan zorgen dat de rechten van minderheden gerespecteerd worden? In het zuiden van Amerika wilden de slavenhouders ook niet af van de slavernij, maar werd hen dat opgelegd omdat dat the right thing to do was.
“Ook daar brak destijds oorlog over uit.”

Maar wel voor de goede zaak.
“Het duurde vervolgens wel decennia voordat de slavernij werd afgeschaft en nog steeds worden de zwarte Amerikanen daar niet door iedereen als volwaardig gezien.”

Wat is er dan mis met die strijd voor gelijke rechten?
“De strijd is zeker goed. Het verbeteren van je land en versterken van je democratie zijn prijzenswaardige idealen. Het punt is alleen dat niet iedereen in Oekraïne dat zo ziet. Die emancipatie dwing je namelijk niet af met regels op een stukje papier. Dat moet uit de bevolking zelf komen.”

Lees verder op Nu.nl

Verpleegkundige in NL betaalt 16x zoveel belasting als Oekraïense miljardair

Nog een keer over de jaarrekening van Yuriy Kosiuk, regerend kampioen kippen martelen van Oekraïne. Door het associatieverdrag gaan de grenzen met dit land open en verdwijnen handelsbelemmeringen langzaamaan. Dat zou volgens de voorstanders van het verdrag enorm veel handelsvoordelen opleveren, maar helaas zijn de cijfers en feiten die onze regering oplepelt, compleet gefingeerd.

Daarnaast treedt er nog een vervelend effect op. Oekraïne kent een ander belastingsysteem voor inkomsten uit landbouw, dat nog uit de tijd van de Sovjet-Unie stamt. In plaats van belasting op de daadwerkelijke, gemeten winst over afgelopen jaar, kent het land zoiets als een Fixed Agricultural Tax (FAT). Vroeger betaalden de landbouwcorporaties, de zogeheten kolchozen en sovchozen, een vergoeding aan de staat voor het gebruik van het land.

Deze vergoeding is afhankelijk van de waarde van de gebruikte grond, die weer toeneemt met bijvoorbeeld de grootte ervan. In de Sovjet-Unie hechtte men vooral waarde aan het principe dat de grond een gemeenschappelijk goed was dat voor productie gebruikt werd. Om de daadwerkelijke winst te belasten moest deze gemeten worden en dat is iets wat een overheid natuurlijk niet doet, als die internationaal het socialisme wil uitdragen. Dit systeem is nog niet echt aangepast, Oekraïne vraagt landbouwers een beetje pacht over de grond en meer niet. Een Nederlandse ondernemer betaalt echter 25 procent winstbelasting. FAT bedraagt meestal een enkel procentje. Deze tabel komt uit een brochure van Deloitte, die investeerders uitnodigt om vooral megastallen in Oekraïne te komen stapelen: exportwinsten worden nauwelijks belast, dankzij een Vijfjarenplan van Stalin uit 1928. Oekraïne is ook niet in staat, vooralsnog, om op te treden tegen de fiscale leegloop van het land. In plaats van dat we dat probleem aanpakken, promoten bedrijven als Deloitte het gebruik ervan kennelijk en dat is één van de redenen waarom gewone mensen in het Slavische land zo arm zijn.

Lees verder op 925

Verraad Oekraïne niet en stem tegen het associatieverdrag

Als Oekraïense expat in Den Haag volg ik het debat over het referendum van 6 april met grote interesse. En ik ben werkelijk verbijsterd over de schier eindeloze stroom leugens en propaganda die over de Nederlanders wordt uitgestort. Het lijkt wel alsof jullie media filialen zijn van het ministerie van informatie van Kiev! Neem de opschepperij over ‘handelsbetrekkingen’. Die zouden wel 400 miljoen euro gaan bedragen. Waarom zegt niemand erbij dat de Nederlandse export naar Oekraïne vóór het associatie-akkoord, meer dan 1 miljard dollar bedroeg? Tegelijkertijd bedroeg het handelsverkeer tussen Rusland en Nederland vóór de Oekraïense crisis meer dan 70 miljard! Als we de waarde van de overeenkomst in zakelijke voordelen gaan meten kunt u deze cijfers met elkaar vergelijken.

Ook werd de Oekraïense parlementariër Sergej Leshchenko onlangs prominent in de Nederlandse media opgevoerd. Hij beweerde dat het nieuwe Oekraïne grote successen heeft bereikt op het gebied van corruptiebestrijding, rechten voor LGBT’s en in hervorming van het politie-apparaat. Maar op de dag dat Leschenko deze grote overwinningen in de strijd tegen corruptie aan de Nederlanders presenteerde, verscheen hij ook in het Oekraïense parlement, en trad hij op in alle Oekraïense tv-programma’s om uit te leggen dat Oekraïne door een corrupte regering, een corrupt parlement, een corrupte presidentiële administratie en door corrupte oligarchen wordt bestuurd! Uitgerekend déze parlementariër – die mooi weer speelde richting Nederland – vertelde aan de Oekraïners hoe parlementariërs worden afgekocht (met een functie in de presidentiële staf). Een overgrote meerderheid van het parlement heeft vervolgens de anti-corruptieprogramma’s van de Oekraïense overheid veroordeeld. Het ging volgens hen om een ‘imitatie van hervormingen’: niets anders dan window dressing om de Europeanen om de tuin te leiden.

Lees dit artikel van Vladimir Kornilov verder op TPO

Rechter: meer stembureaus in Son en Breugel

De gemeente Son en Breugel moet op vier extra locaties stembureaus openen voor het referendum op 6 april over het associatieverdrag met Oekraïne. Dat heeft de rechter in Den Bosch maandag bepaald. Eerder oordeelde de rechtbank in Zwolle dat Oldenzaal geen extra stembureaus hoeft te openen.

De Brabantse gemeente Son en Breugel was aanvankelijk van plan om maar drie stembureaus open te stellen, zeven minder dan tijdens de laatste verkiezingen voor Provinciale Staten in 2015. De zaak was aangespannen door de Stichting Forum voor Democratie.

De rechter oordeelde dat de drempel om te gaan stemmen een stuk hoger wordt, als er zeven stembureaus komen te vervallen. ‘Er moet zorgvuldig worden omgegaan met de organisatie van het stemmen bij verkiezingen en referenda om te vermijden dat daarmee de uitkomst, al dan niet onbedoeld, wordt beïnvloed.’

Volgens de stichting Forum voor Democratie is de kans heel groot dat een reductie van 70 procent van het aantal stembureaus zorgt voor een lagere opkomst. De opkomst moet ten minste 30 procent zijn, alleen dan wil de regering het referendum bij haar afwegingen betrekken.

Hoe kan het dat twee rechters vorige week oordeelden dat het met minder stembureaus toch genoeg was en dat de rechter vandaag anders oordeelde?

Dinsdag oordeelde de rechter in Overijssel dat Oldenzaal met de aankondiging vijf stembureaus te openen “een redelijk besluit” had genomen. Oldenzaal opent twaalf stembureaus minder dan bij de laatste verkiezingen. Stichting GeenPeil vocht het besluit aan, omdat de aanjagers van het referendum vrezen dat minder stembureaus een negatieve invloed heeft op de bereidheid van kiezers om te gaan stemmen.

Vrijdag oordeelde de rechter in een soortgelijke zaak op landelijk niveau dat minister Plasterk gemeenten niet hoeft te verplichten meer stembureaus te openen. Die zaak was aangespannen door Forum voor Democratie, onder leiding van Thierry Baudet. Baudet, een van de aanjagers van het referendum, spande ook de zaak tegen de gemeente Son en Breugel aan.

Rechtbanken komen vaker tot verschillende oordelen. Maar dat de rechter vandaag met betrekking tot Son en Breugel anders oordeelde dan in de twee vorige zaken, verbaast Jit Peters, emeritus hoogleraar staatsrecht aan de Universiteit van Amsterdam.

“Het is een heel opvallend verschil”, zegt Peters. “De uitgangspunten van de rechters zijn verschillende geweest. De uitspraak in Son en Breugel is veel meer gericht op service naar de kiezers. De uitspraak in Oldenzaal is veel meer gericht op service naar de overheid. In de kieswet staat dat gemeenten minimaal één stembureau moeten openen, maar hoe veel, dat schrijft de wet niet voor. In het geval van een rechtszaak moet de rechter oordelen wat redelijk is. Daarbij zijn verschillende interpretaties mogelijk. Het is mensenwerk.”

“Over het algemeen moeten gemeenten de opkomst bevorderen, maar een heleboel gemeenten doen dat niet door minder stembureaus open te stellen. De rechter heeft gezegd dat het terugbrengen van tien naar drie stembureaus in de gemeenten Son en Breugel een drempel opwerpt. Dat vind ik een hele zinnige interpretatie. Er zijn volgens de rechter mensen die niet meer dan anderhalve kilometer hoeven overbruggen om bij een stembureau te komen, maar er zijn ook mensen die een grotere afstand moeten afleggen.”

Engels benadrukt dat de uitspraak geen directe gevolgen heeft voor andere gemeenten. “Dat komt doordat er nu twee verschillende uitspraken liggen. In een nieuwe zaak zal de rechter de argumenten dus weer apart moeten wegen.”

Thierry Baudet zegt morgen tientallen brieven te versturen naar gemeenten die minder stembureaus hebben ingesteld dan bij eerdere verkiezingen. Daarin verzoekt hij de gemeenten het aantal stembureaus bij te stellen en dreigt hij met een rechtszaak als ze dat niet zullen doen.

Bronnen: Volkskrant en NOS

Het schrappen van stembureaus is een politieke daad

Onze democratie is staatsrechtelijk zo goed gewaarborgd (kuch) dat gemeenten kunnen volstaan met 1 stembureau als ze zelf geen belang hebben bij verkiezingen.

GeenPeil wil met het referendum over het Oekraïneverdrag de kloof tussen burger en politiek verkleinen. Het schrappen van stembureaus door de overheid vanwege de kosten maakt die kloof echter alleen maar groter.

De Nederlandse kiezer mag op 6 april naar de stembus voor het referendum over het EU-associatieverdrag met Oekraïne. Het is de eerste keer in de vaderlandse geschiedenis dat burgers een referendum wisten af te dwingen om meer directe inspraak in de democratie te eisen. Nu het er eenmaal komt, wil minister van Binnenlandse Zaken Ronald Plasterk dat het referendum ‘kostenefficiënt’ wordt uitgevoerd. Het gevolg is dat meer dan een kwart van de gemeenten minder stembureaus inricht dan normaal. Vooral voor ouderen en zorgbehoevenden is dat een probleem: zij zullen een grotere afstand moeten afleggen om hun stem uit te kunnen brengen. Wat mag inspraak eigenlijk kosten in onze democratie?

Lees dit artikel van Bart Nijman verder in het Katholiek Nieuwsblad