Geen twijfel dat de euro zal mislukken

Er is leven na de euro. Daar is de Nederlandse econoom Arjo Klamer vast van overtuigd. In het koor van eurosceptici die altijd kritisch stonden tegenover de gemeenschappelijke munt voor Europa zong hij weliswaar vaak de eerste stem, maar daarom hoeft de euro niet ons einde te betekenen. Er moet wel dringend over toekomstscenario’s worden nagedacht. ‘Als de euro straks in de problemen raakt en er is geen enkel plan voor handen, hervallen we toch weer in de oude, slechte gewoonten.’

Vanavond spreekt de Nederlandse econoom Arjo Klamer in Brussel bij de Buren over het nakend einde van de euro. Daarover publiceerde hij onlangs ook een boek (‘De euro valt! En wat dan?’), maar hij is er al veel langer van overtuigd dat de euro geen lang leven beschoren is. Klamer was één van de eerste economen die in Europa protesteerde tegen het plan om met een gezamenlijke munteenheid te beginnen. In 1991 publiceerde hij in De Volkskrant ‘De Europese Spooktrein’ over wat ons te wachten stond. In 1997 zette hij samen met zeventig andere Nederlandse economen zijn handtekening onder het pamflet ‘Met deze EMU kiest Europa de verkeerde weg’, maar het mocht niet baten. Aan het begin van 2002 werden de munten en biljetten onherroepelijk in omloop gebracht. Er zat voor Klamer niets anders op dan een treurige column in De Groene Amsterdammer te schrijven, en in het radioprogramma ‘Met het oog op morgen’ werd hem de droeve eer gegund om net voor middernacht de laatste gulden uit te geven.

Lees verder op Apache

EU organen en instituties zijn kwetsbaar voor corruptie

EU organen en instituties zijn kwetsbaar voor corruptie vanwege mazen in wetgeving en magere handhaving van regels met betrekking tot ethiek, transparantie en financieel toezicht. Dit is de belangrijkste conclusie die volgt uit het rapport dat op 24 april door de Anti-corruptie waakhond Transparency International is gepubliceerd.

“The EU institutions have done a lot to put their house in order in recent years but strong foundations are being undermined by complex rules, complacency, and a lack of follow up,” zei Carl Dolan, Directeur van het Europese kantoor van Transparency International.

Het EU Integriteit Systeem rapport is het eerste rapport over dit onderwerp dat over de breedte van 10 EU instituties is uitgevoerd, en het rapport komt op een gevoelig moment. Aan de vooravond van de verkiezingen van mei 2014 blijkt namelijk dat 70 procent van de Europeanen geloven dat corruptie voorkomt in de EU instituties.

In tegenstelling tot deze publieke perceptie, komt uit het TI rapport naar voren dat er een voldoende regels en beleid bestaan die een hoge standaard promoten met betrekking tot publieke diensten en verantwoordelijkheden van EU organen. Dit geldt zowel op het gebied van onderzoek van vermoedelijke fraude of misstanden, als de toegankelijkheid van het publiek tot documentatie en eventuele rechtsbescherming.

Niettemin bestaat er – evenals in de Nederlandse situatie bleek uit het NIS Rapport – aanzienlijk achterstallig onderhoud en zelfs gebreken. Zo zijn er geen verplichte regels met betrekking tot lobbyen en komt er steeds meer wetgeving tot stand achter gesloten deuren. Ook is er bij het handhaven van ethische regels ten aanzien van hogere beleidsmakers teveel focus op zelfregulering in plaats van onafhankelijke toetsing.

Lees verder op Transparency NL

Macht van Europa holt democratie uit

Nederlanders moeten hun toekomst niet langer klakkeloos laten bepalen door Europa, stelt het Burgercomité-EU.

Bijna drie maanden geleden is het burgerinitiatief van het Burgerforum-EU door de Tweede Kamer behandeld. Dit initiatief, ondersteund door meer dan 65.000 stemgerechtigde Nederlanders, roept de regering ertoe op een referendum uit te schrijven bij een volgende bevoegdheidsoverdracht aan de EU.

Het resultaat van het debat was zeer teleurstellend, zij het niet onverwacht. Alle moties voor een referendum werden namelijk door de meerderheid afgewezen. Ondergetekenden willen en kunnen het daarbij niet laten zitten. In aansluiting bij eeuwenoude tradities van burgerlijk verzet willen wij alle Nederlanders ertoe oproepen zich aan te sluiten bij onze poging om het Nederlandse volk een definitieve stem te geven in de Europese besluitvorming over zijn lot.

Nederlanders worden door hun eigen politici klaarblijkelijk niet geacht mee te beslissen over de fundamentele keuzes waarvoor ons land in Europa en de wereld staat. De vraag is over welke middelen we nu nog kunnen beschikken om een beslissende stem af te dwingen bij de overdracht van bevoegdheden aan de EU.

Gezien de manier waarop onze volksvertegenwoordigers omgaan met ons fundamentele recht is de tijd gekomen dat de Nederlanders zelf de beslissingsmacht over hun rol in de EU opeisen. Het belang daarvan is groot, omdat er sprake is van een nooit door ons goedgekeurde uitholling van onze soevereiniteit door geleidelijke afdracht van bevoegdheden aan en toenemende coördinatie in Brussel.

Als gevolg van die groeiende beslissings- en coördinatiemacht van de EU is er een beleidsniveau ontstaan waarop de Europese bevolking geen rechtstreekse invloed meer kan uitoefenen. Grote delen van het beleid worden niet door verkiezingen of referenda gestuurd, maar door de agendering van onze politici zelf en van onverkozen bestuurders, ambtenaren en lobbyisten.

In toenemende mate vormt zich zo een nieuwe politieke kaste die de toekomst van Europa zelf wil vormgeven in besloten vergaderruimtes, zonder dat de fundamentele keuzes aan de burgers van Europa worden voorgelegd. Zij en hun volksvertegenwoordigers worden daardoor voortdurend voor voldongen feiten geplaatst. Daardoor zijn wij, het volk, het initiatief en de zelfbeschikking over onze toekomst kwijtgeraakt.

Lees verder op het Reformatorisch Dagblad

2 miljard euro aan EU-subsidies verdween in Spanje

In Spanje is een massale fraude ontdekt waarbij 2.000 miljoen euro aan EU-subsidies om werklozen te herscholen in de zakken van bedrijven en vakbonden zou zijn verdwenen. Dat meldt de doorgaans goed geïnformeerde zakenkrant El Condicional.

75% van de kostprijs van de herscholingsopleidingen werd aan de bedrijven voorgeschoten, waarna de resterende 25% na een eindevaluatie zou worden bijgestort. Maar deze controles vonden nooit plaats. Erger nog, de bedrijven en vakbonden die de subsidies hadden geclaimd, vulden valse deelnemerslijsten in, waarna het geld gewoon in eigen zak verdween. De mensen die op de lijsten stonden waren werklozen, maar hadden nooit iets over een herscholingscursus gehoord, laat staat dat ze zo’n opleiding hadden bijgewoond.

Lees verder op Express

UKIP en EU: Out of the EU, into the World

Beginnen met de conclusie van een politieke verklaring is wat ongewoon maar het is soms beter om met de deur in huis te vallen.

Wat het VK nodig heeft is zijn huidige disfunctionele lidmaatschap van de EU op te zeggen en in te ruilen voor een nieuwe basis van vriendschap en vrijhandel. Onze relatie met de EU moet eerlijk en welvaart scheppend zijn.

The inconvenient truth voor het eurofiele establishment in het Verenigd Koninkrijk is, dat geen enkel land in de wereld heden ten dage lid moet zijn van een politieke unie om handel te kunnen drijven. Uit de politieke unie stappen is de beste weg vooruit voor de toekomst van ons land.

Het lezen van de 100+ pagina’s van “Out of the EU into the World” van UKIP, de UK Independence Party, is taaie kost maar de moeite waard. Het is geen wervende brochure vol gezwollen taal maar een coherente verzameling feiten en getallen die korte metten maken met de angstaanjagende taal over de economische gevolgen van het verlaten van de Europese Unie door Groot Brittannië gevolgd door een appendix met de bronnen. Het gaat over handel, immigratie en de houding van de EU tegenover het VK. Hieronder een kleine keuze uit de enorme veelheid gegevens. Het geheel lezen is een eye- opener en aanbevelenswaardig, ook om een beeld van de EU te krijgen. Het is misschien nieuw om te lezen dat UKIP de EU inderdaad beschouwt als een politieke unie maar uit de brochure, met ook vele grafieken en tabellen, komt duidelijk naar voren dat dat inderdaad zo is.

Lees verder op De Dagelijkse Standaard

De vraag is of Nederland ooit pro-Europa was

Nederlanders hebben zich nooit erg geïnteresseerd voor Europa. Deze relatie verslechterde vanaf het moment dat Nederland meer aan Brussel ging betalen en tegelijkertijd minder invloed in Europa kreeg. De Nederlandse animo voor de Europese Verkiezingen staat intussen op een dieptepunt.

Dat zegt Elsevier-redacteur en -columnist Syp Wynia donderdag in een interview met BNR-nieuwsradio, naar aanleiding van zijn nieuwste boek Vervlogen Visioenen. In deze bundel zijn de beste stukken verzameld die Wynia sinds 1997 in Elsevier heeft gepubliceerd over de Europese eenwording en de rol van Nederland daarin.

Wynia stelde in de uitzending de vraag of ‘Nederland überhaupt ooit wel pro-Europa is geweest’. Volgens de redacteur hebben Nederlanders nooit een innige band gehad met Europa en interesseerde het grote publiek zich simpelweg niet voor Brussel. Deze onverschilligheid verdween op het moment dat Nederland de grootste nettobetaler werd, er meer bevoegdheden naar Brussel gingen en de Unie naar het oosten uitbreidde.

Daarbij kon de in 2002 ingevoerde euro ook nooit op grote populariteit rekenen. Er was geen enkele economische reden voor de invoer van de euro zegt Wynia. De Fransen leken toentertijd de enige met een belang bij een gezamenlijke munt omdat ze dachten ‘Duitsland zo onder de duim te kunnen houden’.

Lees verder op Elsevier

Amerika is geen democratie meer

Een bescheiden groep van rijken en rijke organisaties maken de dienst uit in de Verenigde Staten. Dat meldt Welingelichte Kringen.

In een lijvige studie van onderzoekers van de Universiteit van Princeton ging van een groot aantal wetsontwerpen en besluiten na hoe ze waren genomen, wie er druk op hadden uitgeoefend en in wiens belang ze waren. Conclusie: de rijken maken de dienst uit. De onderzoekers namen 1800 wetten eb besluiten onder de loep, genomen in de afgelopen 15 jaar. In een groot aantal daarvan was rechtstreeks de hand te herkennen van lobbygroepen uit de rangen van de rijkste Amerikanen. De besluiten kwamen tot stand zonder dat de mening van de meerderheid van de Amerikaanse bevolking er enig invloed op heeft.

Het Hooggerechtshof heeft onlangs besloten dat belangengroepen vrijwel onbeperkt mogen bijdragen aan campagnes van politici. Dat zal de democratie verder uithollen.

Lees het bericht op Talking Points Memo

Help mee met een referendum!

Dinsdag 8 april 2014 is de ‘Wet Raadgevend Referendum’ door de Eerste Kamer bekrachtigd en deze wet stelt ons vanaf ongeveer 1 juli 2015 (wanneer de wet naar verwachting in werking treedt) in staat een wet die door de Eerste Kamer is aangenomen, maar nog niet door de koning is ondertekend, door middel van een referendum ter goedkeuring eerst voor te leggen aan de bevolking.

Zodra een voor ons doel geschikte wet door het parlement is aangenomen, een wet die dus ook referendabel is, zullen wij als Burgercomité-EU alles op alles zetten om zo’n referendum af te dwingen.

Makkelijk zal dit niet zijn. Hiervoor zullen we namelijk binnen acht weken maar liefst 300.000 (papieren!) handtekeningen moeten verzamelen! Daar moet dus een flinke organisatie voor klaar staan en eventueel benodigde fondsen.

Wilt u helpen, iets doen, hoe klein ook? Meldt u dan aan via onze pagina Vrijwilligers.

Alvast bedankt!
Burgercomité-EU

De geheime beraadslaging van de EU

Een gebrek aan openheid bij topbijeenkomsten wordt vaak genoemd als voorbeeld van het democratisch tekort in de EU. Maar voor de ‘ultimate insider’ van de EU, de Britse historicus Peter Ludlow, zijn ontmoetingen achter gesloten deuren de hoeksteen van de Europese besluitvorming.

Thatcher kijkt hem elke dag opnieuw lachend aan, net als Kohl, Adenauer, Monnet, Schuman en Mitterrand. Vanaf zijn omvangrijke boekenkast wel te verstaan. Directe contacten met de hemel heeft zelfs Peter Ludlow – de ultieme EU-insider volgens de Financial Times – nog niet. Wel heeft hij ruim toegang tot de Europese hoofdrolspelers, zowel in Brussel als in de hoofdsteden. Vanuit zijn werkkamer met Perzisch vloerkleed dat overwoekerd is door stapels papieren, maakt Ludlow (74) al decennialang, als enige, reconstructies van de EU-toppen. Lijvige stukken van 40-50 pagina’s, vol relevante details en anekdotes waarop de gewone insiders zich graag abonneren: de premiers van kleinere landen, Brusselse diplomaten, EU-ambtenaren en journalisten.

Is het spannend wat zich afspeelt tijdens de EU-toppen?
“Sommige toppen zijn doodsaai, vooral door tour de tables, die verplichte tafelrondjes waarbij iedere premier iets moet zeggen. Niet alle leiders zijn begenadigde sprekers. Maar zo’n top blijft een gebeurtenis. Er komen circa dertig premiers, presidenten en andere Europese toppers naar Brussel, die gaan niet twee dagen achterover leunen. Soms knalt het debat op en neer, dan zie je bijvoorbeeld hoe Merkel en ECB-president Draghi het beleid in elkaar zetten. Daarnaast zijn er ontmoetingen in de wandelgangen, waarin leiders onderling zaken regelen.”

Het belangrijkste deel van een EU-top – het diner van de leiders – speelt zich in beslotenheid af. Er zit geen notulist aan tafel die het debat vastlegt, dat zou de leiders kopschuw maken en de onderhandelingen frustreren. Er zijn persoonlijke krabbels van een premier, vertrouwelijke sms’jes en mails uit de zaal via smartphones aan naaste medewerkers, maar een letterlijke weergave van het dinerdebat waarmee een leider ter verantwoording kan worden geroepen, bestaat niet.

Lees dit artikel van Marc Peeperkorn verder op de Vox Europ

Pensioenfonds Europarlement aangevuld met belastinggeld

Dalende beurskoersen troffen ook het pensioenfonds van Europarlementariërs. Het pensioenfonds was sowieso al omstreden.

Kort voor de Europese verkiezingen in juni lijkt het Europees Parlement in opspraak te raken door een kwestie die het geldverkwistende imago bevestigt. Naar nu blijkt heeft het presidium van het parlement op 1 april besloten om toekomstige tekorten bij het aanvullende pensioenfonds voor Europarlementariërs, veroorzaakt door dalende beurskoersen, aan te vullen met belastinggeld. Een woordvoerder bevestigt dat het parlement de pensioenen garandeert en tekorten zal aanvullen uit het budget van het Europees Parlement. Donderdag stemt het voltallige parlement over de kwestie, maar formeel heeft de plenaire vergadering geen invloed op de reeds door het presidium genomen beslissing.

Het pensioenfonds heeft een tekort van 120 miljoen euro, de dekkingsgraad is iets meer dan 60 procent. Aan het fonds neemt één huidige Nederlandse Europarlementariër deel: VVD’er Toine Manders. De overige Nederlanders besloten aan het begin van hun termijn niet deel te nemen vanwege het omstreden karakter van het fonds.

Minstens tien voormalige Nederlandse Europarlementsleden hebben rechten op het aanvullende pensioen opgebouwd, of ontvangen al pensioen uit het fonds. Onder hen zijn huidig minister van Buitenlandse Zaken Maxime Verhagen (CDA) en oud-minister Laurens Jan Brinkhorst (foto). Dat blijkt uit documenten waarover de Vlaamse groene Europarlementariër Bart Staes beschikt. Het fonds zelf houdt geheim welke (voormalige) parlementariërs deelnemen.

Om de aanspraken op belastinggeld te beperken besloot het presidium, bestaande uit de parlementsvoorzitter en de vice-voorzitters, de pensioengerechtigde leeftijd te verhogen van 60 naar 63 jaar. Daarnaast is de mogelijkheid geschrapt om vanaf 50 jaar aanspraak te maken op een gedeeltelijk pensioen. Volgens de parlementswoordvoerder kon het fonds zonder de maatregelen tot ongeveer 2023 aan zijn verplichtingen voldoen. VVD-Europarlementariër Jan Mulder denkt dat dit door de genomen maatregelen „tot ongeveer 2026” zal zijn.

Europarlementariër Staes spreekt van een schandaal. „Ik vind het heel erg dat dit is gebeurd, zonder dat er ook maar één debat over is gevoerd. Het is onethisch dat als er iets fout loopt de burger moet betalen.” Mulder, net als Staes lid van de begrotingscontrolecommissie, reageert eveneens verontwaardigd. „In tijden dat burgers offers moeten brengen als gevolg van de financiële crisis geldt dit voor de leden van het Europees Parlement kennelijk niet.”

Staes heeft een amendement ingediend waarin staat dat de beslissing moet worden teruggedraaid. Hierover wordt donderdag in Straatsburg gestemd. Formeel heeft deze stemming geen invloed. Gezien de verhoudingen over dit onderwerp in het presidium, waarvan VVD-Europarlementariër Mulder lid is, vreest hij bovendien dat ook het voltallige parlement het presidium zal steunen.

Volgens het presidium heeft het parlement een juridische verplichting om de pensioenbetalingen te garanderen. „Er zijn nu al parlementariërs die zeggen dat ze de verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd niet pikken”, aldus de parlementswoordvoerder.

Deze verwacht dat in 2026 nog maar weinig oud-parlementariërs aanspraak maken op het fonds. Mulder bestrijdt dit. „Uit vrijgekomen documenten blijkt dat tussen de vierhonderd en vijfhonderd van de huidige Europarlementariërs deelnemen. Gezien de leeftijdsopbouw betekent dit dat de betalingen tot in 2050 door kunnen gaan.”

Lees verder op het NRC

Ons staatsrecht begint op carnaval te lijken

Staatsrecht en democratie zijn wat de politiek ervan maakt. En die maakt er heel weinig van, menen A.Q.C. Tak en J.M.H.F. Teunissen.

Staatsrechtelijke vraagtekens werden al bij het Generaal Pardon weggewuifd door Wouter Bos, die vond dat staatsrecht alleen is wat de politiek daarvan wenst te maken. Rutte vond de titulatuur van ‘koningin’ voor Maxima geen kwestie van staatsrecht, maar alleen een aanspreektitel. Het is dus geen kwestie van staatsrecht dat in 2002 een wetsvoorstel is verworpen dat de echtgenote van de koning de titel koningin draagt (amendement-Hillen).

Blijkbaar doet het er niet meer toe dat het belangrijkste artikel in onze Grondwet van 1814 was, dat de Kroon der Nederlanden uitsluitend is en blijft opgedragen aan Willem Frederik en diens wettige nakomelingen. Noch dat niet alleen het buitenland geen verschil meer zal zien met een titel die gedragen werd door de laatste drie koninginnen en door Maxima ‘als aanspreektitel’, maar vervolgens weer door haar als staatshoofd als zij ooit zoals Emma tot regentes wordt geroepen. Deze kwestie is voor de politiek even boeiend als de titel van de zogenaamde prinsessen en koninginnen die tijdens carnaval de Limburgse wegen bevolkten.

Staatsrecht is wat de politiek ervan maakt. Zo blijkt het ineens geen staatsrecht meer, dat het politieke primaat voor wetgeving en politiek in de Tweede Kamer hoort te liggen. Als het de politiek uitkomt, dwingt de Eerste Kamer essentiële wijzigingen af van het regeringsbeleid. Zij maakt gebruik van het feit dat haar samenstelling afwijkt van een Tweede Kamer die twee jaar later en rechtstreeks door het volk werd gekozen.

Lees dit ingezonden stuk van Jos Teunissen (hoogleraar staatsrecht) en Twan Tak (emeritus hoogleraar staatsrecht) verder in het NRC

Klaas Knot: schulden alle eurolanden gemeenschappelijk maken

De ECB beschermt zwakke eurolanden tegen de financiële markten. Mits ze snel orde op zaken stellen. Zo niet, dan dreigt er voor Europa een keuze tussen schuldenunie en euro-implosie.

De aanhoudende eurocrisis kweekt bij velen chagrijn of migraine. Zo niet bij bankpresident Klaas Knot. Het lijkt wel of de opvolger van Nout Wellink steeds lekkerder in zijn vel komt te zitten. Dinsdag moest de baas van de Nederlandsche Bank zich in de Tweede Kamer verantwoorden over het controversiële OMT-opkoopprogramma van de Europese Centrale Bank. Knot was tijdens zijn optreden soeverein.

Overigens: verantwoording afleggen is tegelijkertijd niet de goede terminologie en toch weer wel. Naar de letter van hun mandaat zijn centrale bankiers onafhankelijk van de politiek. Ze kunnen doen en laten wat ze nodig achten voor prijsstabiliteit en rust in het financiële systeem.

Het dubbelslachtige zit in de financiële verknoping tussen lidstaten en centrale banken. Nederland als lid van de eurozone is enig aandeelhouder van de Nederlandsche Bank. Met zestien andere lidstaten is Nederland kapitaalverschaffer van de bank in Frankfurt. Verliezen die daar geleden worden, treffen ook de schatkist in Den Haag. Denk aan die € 60 mrd Griekse staatsobligaties die de ECB heeft opgekocht. Als Griekenland minder rente betaalt of minder aflost, kost dat de Nederlandse schatkist indirect geld.

Het is de PVV die deze ingebakken tweeslachtigheid blootlegt. Knot zit in het ECB-bestuur primair om het Nederlandse belang te vertegenwoordigen, vindt deze anti-Europapartij. Knoflookobligaties opkopen dient het belang van de hardwerkende Nederlander niet, om het maar eens op zijn Wilders te zeggen. Knot moet daarom zijn biezen pakken, zo eiste PVV-Kamerlid Barry Madlener onlangs.

Andere partijen in de Kamer slaan een veel mildere toon aan. Geen haar op hun hoofd die eraan denkt Knot de laan uit te sturen. Toch willen ook zij van de bankchef weten of het opkoopprogramma voldoende waarborgen bevat voor de vaderlandse welvaart. Mocht de Spaanse of Italiaanse rente ongezond hoog oplopen, dan is de ECB bereid obligaties uit die landen op te kopen. Volgens de wetten van vraag en aanbod stijgt dan de koers en daalt de rente.

Het controversiële aan het opkoopprogramma is drieledig. Vóór de zomer had Knot nog gesust dat het lopende opkoopprogramma bewust in coma werd gehouden. Het tweede discussiepunt is dat de ECB eigenlijk is opgericht om de inflatie in toom te houden, niet om zwakke eurolanden de winter door te helpen. Als de ECB obligaties opkoopt, komt er meer geld in de economie. Dan ‘schept’ de centrale bank extra geld en dus extra inflatie. Het derde twistpunt is of monetaire hulp van de ECB probleemlanden achterover laat leunen.

Om inflatie te voorkomen belooft de ECB dat ze het voor commerciële banken zó aantrekkelijk zal maken om overtollig geld te stallen in Frankfurt dat oplopende inflatie in de kiem wordt gesmoord.

Plus, zo bezweert Knot, landen die een handje geholpen willen worden door de ECB, moeten een aanpassingsprogramma afspreken met het Internationaal Monetair Fonds. Zij moeten zorgen dat de overheidsfinanciën op orde worden gebracht, luchtbellen uit de economie worden gehaald en dat hun economie weer concurrerend wordt. Anders koopt de ECB geen obligaties op en zit het schuldenland met een onbetaalbare rente.

Tot zover de theorie.

Lees verder op het Financieele Dagblad